Een egel eet alles, net als mensen.
Hij lust graag regenwormen, kevers, en slakken.
Maar ook fruit of paddenstoelen.
Liedje en verhaal
Zeg kleine egel
10 WEETJES over egels
- Een grote egel kan wel 8000 stekels hebben.
- Bij gevaar rolt een egel zich op. Hij maakt dan een bolletje van zichzelf.
- Egels kunnen zwemmen en hard rennen.
Hij kan wel een snelheid van 6 km per uur bereiken. Dat is snel voor zo’n klein beestje! Als jij gewoon loopt, ga je 4 km per uur. - Egels zijn zoogdieren en leven het liefst in hun eentje
- Ze worden zonder stekeltjes geboren.
Het is net alsof ze kippenvel hebben, de stekeltjes zitten onder de huid en groeien de dagen daarna. - Overdag zie je de egel weinig.
Hij leeft vooral ’s nachts en zoekt dan naar smakelijke zaken zoals kevers, torretjes, wurmen en slakken. Lekker knapperig en glibberig. - Egels drinken water.
En weet je waar ze ziek van worden? Van melk. Een schoteltje kattenvoer, dat vinden ze mmm. - Bij de egels zijn de mannetjes en vrouwtjes even groot:
20 tot 30 cm lang met een staartje van 2 tot 3,5 cm. - Zonder opening in schuttingen kunnen egels niet van tuin naar tuin lopen.
Zorg dus voor een opening. En tuinen met tegels, daar vindt hij niks aan. Bladeren wil hij. - Als het na de zomer kouder wordt, in de herfst, gaat de egel op zoek naar een plek voor zijn winterslaap.
De jonge egels blijven de eerste winter van hun leven bij elkaar, zonder vader of moeder.
De egel valt onder de orde van de insecteneters, maar in de praktijk is een egel een omnivoor; een alleseter. Naast regenwormen, kevers, slakken en spinnen eet een egel kadavers van vogeltjes en als het de kans krijgt jonge muizen. Ook fruit en zachte zaden worden graag gegeten.
Egels leven vooral in struikgewas, in dichtbegroeide tuinen en parken, maar ook bij houtwallen en ongemaaide slootkanten. Als je eenmaal een egel in jouw tuin hebt gezien, tref je hem waarschijnlijk vaker aan.
Wanneer is de egel winterslaap?
Egels houden een winterslaap die bij oude egeltjes vaak rond eind november begint en jonge egeltjes blijven nog iets langer actief. Bij de winterslaap gaan egels in een soort ‘spaarstand’ waarbij hun lichaamstemperatuur kan dalen van 38 naar wel 4 graden! Eenmaal in winterslaap daalt de ademhaling naar een minimum en stopt de spijsvertering. Maar de egels moeten wel over voldoende vetreserves beschikken. Soms worden ze wakker tijdens hun winterslaap, omdat het nest niet warm genoeg is of omdat de reserves opraken. Dit kost vaak zoveel energie dat ze de winterslaap niet overleven. Zie je tijdens de winterperiode een verzwakte egel, help hem dan, want zelfstandig redt hij het niet!
Ontwaken in de lente
Egeltjes ontwaken eind maart, begin april, mede afhankelijk van de buitentemperatuur. Zodra de temperaturen boven 12 tot 15 graden komen, wordt de egel actiever en zal het op zoek gaan naar voedsel. Als een egeltje in het voorjaar ontwaakt is het circa 30% van zijn lichaamsgewicht kwijtgeraakt. Eenmaal op krachten breekt de paringstijd in mei aan. In juni bouwen ze vaak een nestje, meestal beschut onder een haag, een stapel takken of in een composthoop. De verzorging van de jongen vergt veel energie van de ouders en vindt plaats van juni tot augustus. Als de jongen hun eigen weg gaan in de herfst, bouwen de egeltjes hun winternesten om een goede schuilplaats voor de winter te hebben. Egels slapen wel 18 uur per etmaal en zijn vooral ’s nachts actief. Slapen doen ze op beschutte droge plekken, bijvoorbeeld onder bladeren of in speciale egelwoonhuizen.
Tips egels voeren
Egels gaan ’s nachts of in de schemering op zoek naar voedsel, waarbij ze per nacht wel drie tot vijf kilometer lopen. Heb je een egeltje in de tuin, dan is het prima om deze bij te voeren. Van maart tot december is je hulp zeer welkom! Het voer dat je de egels aanbiedt, is bijvoeding. Egels gaan zelf altijd nog op zoek naar insecten en larven. Vivara heeft samen met de Egelstichting speciaal egelvoer en egelpaté samengesteld. Deze voeding bestaat uit biologisch vlees en er zijn vitaminen en mineralen aan toegevoegd die de egeltjes vitaal houden. Zo bouwen ze snel vetreserves op. Deze voeding voor egels kan naar behoefte worden verstrekt aan de egel(s) in jouw tuin! Zorg verder ook voor vers water. Geef egels nooit melk, daar krijgen ze diarree van. Egels kunnen de lactose in melk niet verteren en worden hier erg ziek van. Met voeding en water help je de kwetsbare egelpopulatie in stand te houden!
Een egelvriendelijke tuin met egelhuis
Een opgeruimde tuin is geen goede leefomgeving voor de stekelige beestjes. Hier vinden ze noch voedsel noch een slaap-/schuilplaats. Laat in de herfst en het voorjaar de dorre bladeren onder de bomen en struiken liggen. Zo stoor je geen egels in winterslaap. Onder het bladerdek houden zich ook bodeminsecten schuil; voedsel voor vogels én egels. Bedenk ook: dorre bladeren composteren na verloop van tijd, wat ook voor planten als meststof werkt. Een taboe is de inzet van herbiciden, pesticiden, slakkenkorrels en rattengif! Wil je toch het blad opruimen of zijn er te weinig schuilplaatsen in jouw tuin? Geef de egels dan een veilig, eigen plekje door een egelwoonhuis te plaatsen. Wist je dat egels ook graag een warm schuurtje opzoeken? Zet de deur in het najaar open en de kans is groot dat er een egel komt logeren.
